Değerli okur, Türkiye doğalgaz ithalatçısı bir ülke ve bu enerji ithalatında önemli bir yer tutuyor. Son günlerde İran doğalgazında yaşanan tedarik sorunları üzerine Botaş doğalgaz abonelerine sanayi doğalgazı kullananlara bazı kısıntılar yapılacağını bildirdi ve bu hafta içi bunların etkilerini görmeye başlayacağız. Gerçi İran doğalgazında tedarik sorununun çözüldüğüne dair bazı açıklamalar olsa da Botaş 10 gün..
Değerli okur,
Türkiye doğalgaz ithalatçısı bir ülke ve bu enerji ithalatında önemli bir yer tutuyor. Son günlerde İran doğalgazında yaşanan tedarik sorunları üzerine Botaş doğalgaz abonelerine sanayi doğalgazı kullananlara bazı kısıntılar yapılacağını bildirdi ve bu hafta içi bunların etkilerini görmeye başlayacağız. Gerçi İran doğalgazında tedarik sorununun çözüldüğüne dair bazı açıklamalar olsa da Botaş 10 gün süreyle olacağı bildirdiği kesinti ile ilgili yeni bir açıklama yapmadı.
Öncelikle dışarıya bağımlılığımızın neredeyse yüzde yüz olan bir kaynaktan elektrik üretimimizin yaklaşık yüzde 28’ini (2021) karşılıyoruz. Böylesi arz güvenliğinin arıza veya başka bir sebepten tehlikeye düşmesi her zaman mümkündür. Cevaplamamız gereken soru bizim buna karşı ne yapılacağı, böyle bir duruma nasıl tepki vereceğidir. Bu süreçten ekonomik olarak hasar alırız da tepki durumumuzu sanıyoruz bundan sonrası için herkese yol gösterici olur.
Benim bildiğim bu durumda ilk önce doğalgaz elektrik santrallerinin gazı kesilir ve oluşacak elektrik açığı diğer kaynaklar üzerine yüklenip elektrik kesintilerini ülke genelinde gezdirmek ile başlanırdı. Tabi iletim ve dağıtım ağınızın mükemmel olması şartıyla. Sanayi tesislerimizin (OSB) 3 günlük elektrik kesintileri ile kaşı karşıya kalacağını ve bugün (Pazartesi) itibariyle başlayacağını öğrendik. İhracat ve cari fazlaya elveda demenin başlangıcı bile olabilir bu!
Bazı işletmelerde üretim planlaması yapılarak kısıtlama uygulanabilir olsa da, üretim süreçleri gereği haddehane, ark ocağı, eritme fırınları, cam ve seramik tesisleri gibi sürekli enerji ihtiyacı olan sanayi tesislerinde kısıtlama yapılacak mıdır?
Şu anda haneler ve hastane gibi yerler için doğalgaz arzında bir sorun gözükmüyor! Buradan hareketle Aydın jeotemal elektrik santrallerinin sadece elektrik üretmeyi değil bina ve seraları da ısıtmak için kullanılması gerektiğini düşünürüz. Çevre, tarımsal üretim vs gibi maliyetine katlanan illerin jeotermal nimetinden de daha fazla yararlanmasının ne kadar önemli olduğu bir defa daha görülmüştür umuyoruz. Gerçi doğalgaz gibi “temiz ve ithal” bir kaynağı il geneline yayabilmek adına geçenlerde Aydın Büyükşehir Meclis’inde 5 ilçe için karar alınması doğalgaz tedariğindeki sorundan sonra oldukça ironik bir durum oldu ya neyse artık!
Doğalgaz tedarik zincirindeki aksamaya ilişkin birçok değişkeni dikkate almadan şu yorumu da yapalım. Malumunuz Rusya-Ukrayna savaşın eşiğine geldi ve burada ülkemizin belirleyeceği tavır son derece önemli. Amerika bir kamu bankamız kararı ile ilgili ön aldı ve konu en az 6 ay ötelendi. Bu hamle sonrası Rusya doğalgaz tedariği veya hububat ihracı konusunda arıza çıkarsa iş başka yerlere gidebilir diye düşünüp kankisi İran üzerinden mektup yazıyor olabilir. Uluslararası ilişkilerde enerji politikaları ve bakışınız başattır. Türkiye binlerce yıllık devlet geleneği, tecrübesi, insan kaynağı ile bu sorunun da en az hasarla üstesinden gelebilir gelmelidir. Tabi bunun için düşünülmüş, test edilmiş, öngörülmüş bir plana ve uygulamaya ihtiyacımız vardır. Tribündeki “seyircilere” mükemmel icra edilen bir kriz yönetimi göstermek elzemdir. Ondan sonra mektup yazacak herkes daha dikkatli olur naçizane kanaatimiz!
Son Söz: Petrolü kontrol ettiğinde uluslara, gıdayı kontrol ettiğinde insanlığa hakîm olursun. Henry Kissinger.
İlk yorumu siz yazın