Türkiye’nin ciğerleri bir kez daha yandı böyle giderse de devam edecek gibi görünüyor.
Her yaz mevsiminde alıştığımız o korkunç manzara, yine ekranlara düştü. Alevlerin arasında kalan ağaçlar, hayvanlar ve insanlar… Ama bu yangınların doğal felaket olmasının ötesinde, insan eliyle derinleştirilen bir ihmaller zinciri olduğunu artık kabul etmeliyiz.
Aydın’ın çeşitli bölgelerinde yangınları söndüremeden , Güzel İzmir’in ilçelerinde başladı yangın. Ödemiş’te orman köyleri yanarken , iki şehit de verdik orman yangınıyla mücadeleye. Hem insanlarımız , hem doğal yaşamdaki yaban hayatı , hem de evcil hayvanlarımız yandı, bizim de ciğerimiz yandı bu acı tabloya.
Eskiden orman köylerinde bir yörük vardı…
Keçisiyle, koyunuyla dağda yaşar, ormanın içini bilirdi. O keçiler, çalıyı çırpıyı, kuru otu yer, ormanı adeta temizlerdi. Bugünse keçi “zararlı” sayıldı, yörük “çıkarıldı.”
Sonuç ortada: Temizlenmeyen orman altı, barut fıçısına döndü. Bir kıvılcım bile yetiyor artık ormanı kül etmeye.
Üstelik yörük sadece keçi otlatmazdı; ormanın gönüllü bekçisiydi. Bir duman görse, önce kendi müdahale eder, sonra da yetkililere haber verirdi. Yangın daha büyümeden sönerdi.
Bugünse ormanda Yörük kalmadı; yangın büyüyor, ulaşana kadar da geç oluyor.
Bir diğer mesele: Orman popülasyonumuz. Özellikle Ege ve Akdeniz’de çam ormanları, yanıcılığıyla büyük risk taşıyor. Reçinesiyle tutuşuyor, kozalağıyla yangını yayıyor. Neden zeytin, kestane, ceviz gibi hem ekonomik hem yangına dirençli ağaçlar tercih edilmiyor? Hem toprağı korur hem ürün verir, hem de kolay kolay tutuşmaz.
Ormanlarımızı korumak istiyorsak, sadece yangın söndürme uçaklarını değil, yörükleri de geri getirmeliyiz. Doğayla barışık yaşayan bu insanlar, sadece kültürel miras değildir.
Yörükler aynı zamanda ormanlarımız için ekolojik bir sigortadır.
Yangınlarla mücadelede sadece teknoloji yetmez. Bilgelik, gelenek ve doğayla iç içe yaşam da gerekir.
Yörüğü ormana, keçiyi dağa, aklı orman politikasına geri getiremezsek, her yaz ciğerimiz biraz daha yanacak…
MEHMET ARKAN
İlk yorumu siz yazın