KURBANLIKLARDA VEKALET, BAĞIŞ SİSTEMİ ÜRETİCİYİ ZOR DURUMDA BIRAKIYOR!

Aydın Efeler Çitlikköy’de küçük ve büyükbaş hayvan yetiştiriciliği yapan Mustafa Akkaya ile kurban bayramı öncesi üreticilerin durumunu konuştuk.

Çoban Mustafa Akkaya; Bu yıl kurbanlıklarınızı yetiştirdik. Yetiştirirken de epey zorlandık. Satarken de zorlanacağız. Zaten yıl 12 ay boyunca zorlandık. Bu işin herhalde tabiatı bu zorlanmak nerede zorlanacağız hayvanlarımızı satmakta zorlanacağız bunun üstüne basa basa söyleyeyim. Geçenlerde 70 kilo karkası gelen bir kuzuyu 2 bin 800 TL fiyat söyledik. Bizi bu fiyattan aşağısı kurtarmıyor. Alacak olanın söylediği “ben 2 bin 700 lira maaşla çalışıyorum maaşım bu kuzuya yetmiyor”. O da haklı!

YEM FİYATLARI UÇTU!

Bu yıl fiyatlar neden böyle oldu? Yem fiyatlarına bakmak lazım. Geçen yıl yonca 90 kuruş 1 liraydı. Şu anda 1 buçuk lirayı geçmiş 2 lirayı Allah korusun. Besi yemimizin torbası geçen yıl 80- 90 lira iken biz yem çok pahalı diyorduk. Kendimiz bu işe girerken yemin torbası 120 TL. Bir buçuk ay içerisinde çıktı 170 liraya. Toklu besi yeminden bahsediyorum. Süt yemini hiç sorma o apayrı bir mevzu!

Kurban alacaklara bulduklarını alsınlar tavsiyesinde bulunacağım. Başka bir şey demeyeceğim. Çünkü alana da zor satana da. Kurbanlık için en az altı aylık olması lazım kuzuların. Altı aylık olana kadar beş ay da annesine bakıyorsun. Bir yıl bu hayvanın kendisine harcıyorsun. Biz bu işin tüccarlığını yapmıyoruz. Kendi hayvanımızı besliyoruz kendi hayvanımızı satıyoruz. Bu yıl kurbana gelene kadar 200-300 lira olan besi maliyeti 600 lirayı geçti.

YEME SERBEST PİYASA VAR!

Yem de serbest piyasa var. Kurban geliyor diye fırsatçılara gün doğdu. Her gün zam geldi nerdeyse yenlere. İstisnasız. Yem fiyatları için kimse siz ne yapıyorsunuz, dur diyen de yok. Neymiş yem girdi maliyetleri dışarıya bağlıymışız. Geçenlerde bir yemci arkadaşla görüştüm. Bir kamyon arpa geliyormuş. Ben bunu nasıl yazayım diye sormuş. Hiç düşünme 5 lira yaz yani zamlı sat denmiş. Yemi gönderen hiç düşünmeden torba başı 5 lira yazabilirsin. Bir buçuk ay da buna 5 lira 5 lira zam yaparsan arpa flake 140 lira olmuş. Üç ay öncesinde75-80 liraydı bunun fiyatı. Toklu yemi 140- 158 lira arası.

Kurbanlıklarda mera işi bitti. Zaten iş orada başlıyor. Kurban bayramına iki ay kala satışa çıkaracağım diyen üretici bu hayvanı dama koymak zorunda. Yemcilerde bunun farkında. Şu iki ay içerisinde üzülerek söylüyorum en ufak fırsatı zam olarak üreticinin sırtına yüklüyorlar. Dur diyen yok, ne yapıyorsun diyen yok! Maliyetler yüksek maliyetler yüksek. Hep aynı.

ÜRETİCİYE SAHİP ÇIKAN YOK!

Kurbanlıkları satmazsak işimiz zor. Zaten maliyetler ortada. 600 hayvanı mal ettin. Bin 200 liraya dama koymuşsun. Baharda satsak hayvanın fiyatı belli. Şimdi baskül fiyatı var. 60 kilo canlı gelen bir hayvanı hiçbir kasap 40 liraya kesmez. Bizim elimizde kalanı Et Balık Kurumu alacağım dedi. Arkadaşlardan götürenler oldu Ankara’ya. Sonrasında olanları anlatmayayım. Götürüp gitmişsin, nakliyeyi ödemişsin. Çok sıkıntı olduğunu biliyorum. Hayvanı bir yere indirmek zorundasın. Sıra bekleyeceksin. Yer kirası üreticiye, oradaki masrafların, yemi… Üreticiye sahip çıkan yok ya. Üreticiyi nasıl canından bezdiririm diye düşünüyor galiba herkes. Diyanet dahil!

DİYANET BU KUZULARI NEREDEN ALIYOR AÇIKLASIN!

Diyanet bin 125 lira açıklamış yurt içi kurban kesim fiyatını. Bu hayvanları nerden aldıklarını merak ediyorum. Ben duymadım. Diyanet çıksın desin ki biz şu işletmeden, şu şahıstan kurbanlık aldık. Kurbanlık vasfı taşıyan bir hayvanı alabiliyorsa alsın. Benim kurbanlık vasfı taşıyan hayvanlarım fiyatları Bin beş yüz, 2 bin arası (35- 45 kilo arası) ve 2 bin- Üç bin arası (55-80 kilo arası) kurbanlık hayvan satıyorum. Diyanet böyle fiyat açıklarsa insanlar vekaleti verip tatile gidiyor. Bizim fiyatlarda çok fazla geliyor. Bu fiyatlarla bağış, vekalet sistemiyle kurban işi üreticiyi zor durumda bırakır. Kurbanlık vasfı taşıyan yani en az altı aylık, annesi görünümüne gelmiş olan kuzuyu hangi damdan, hangi işletmeden alıyorlar. Bunun bir açıklamasını yaparlarsa çok memnun olurum. Ben de kendimi ona göre ayarlarım. İddia ediyorum yurt içinde bu fiyatlar mümkün değil. Yurt dışına bir şey diyemem. Orada fiyatlamalar farklı.

BAĞIŞ, VEKALET KURBAN FİYATLARI ÜRETİCİYİ ZOR DURUMDA BIRAKIYOR!

Diyanet açıkladığı fiyata ancak 25-30 kilo gelen kuzuları bulabilir. Bunlarda kurbanlık vasfı taşır mı orasını tartışırım. Size gösterdiğim kuzular 3 aylık kuzular. Ha diyanet 3 aylık kuzular kurban edilebilir, vatandaşlar bunları da keserek kurban vecibelerini yerine getirebilir veya bayram sabahı kalanı toparladım der o zaman belki! Bize gelip şu gösterdiğim üç aylık kuzuları 800 liraya alsınlar zaten satarım. Bana çıkartacağı masraftan da kendimi kurtarmış olurum. Altı aylık hayvan “kemik” ağırlığı olarak 40 kilo gelir. Türkiye şartlarında 1125 liraya alınıp kurban edilecek bir hayvan kurban vasfını taşıyan bir hayvan olamaz! Altı aylık olup annesinin boyuna gelemez. En fazla 3 buçuk dört aylık olabilir. Bunu 1125 liraya alabilir. Bunu alıp da kurban edebiliyorsa ben elimde olan bu üç aylık hayvanları 800 liraya vereyim. Diyanet desin ki bize üç aylık hayvan kurban oluyor. Kabul. 1125 lirayı geçtim 800 liraya vereceğim.1125 lira hayvan 4 ayını geçemez!

Buraya gelirler. Der ki ban benim bin liram var. Benim çoluk çocuğum başkasında görmesin bir kurban alayım, keseyim. Ben de bu hayvanların dinen kurban olmayacağını söylüyorum. Ama ben alacağım diyor. Üç aylık hayvanı kurbanlık olarak satarsam bunun vebalini taşıyamam. Sonra da diyanet 1125 liraya kesiyor deyip benim önüme bunu koyuyor.

2 bin, 2 bin beş yüz liraya kuzu alıp keseceğime 925 lira dışarıya, 1125 lira içeride parayı vekalet olarak veriyorum ve kaç günlükse tatile çıkıyorum. Tatil parası ödemek zorumuza gitmiyor ama bir geleneği yerine getirmek için bizim istediğimiz parayı vermek zor oluyor. Kurban baskülü 35 lira, 60 kiloluk bir kuzuyu koyalım. 2 bin 100 lira. Bunun kesimi var.

Üretici zaten zor durumda. Kendi kurbanınızı görün. Üretici ile el sıkışın. Görerek alın diyoruz.

YÖRESEL HABER SERVİSİ